• banner slide
  • banner slide

Tay chân miệng

VI RÚT COXSACKIE VÀ BỆNH TAY CHÂN MIỆNG

14/06/2016
      Tháng 05 năm 2016, tỉnh Cao Bằng đã có hơn 20 trẻ mắc các triệu chứng nghi ngờ viêm màng não, phân lập các mẫu bệnh phẩm phát hiện có 2 mẫu do vi rút Coxsackie.
Coxsackie là một loại vi rút thuộc nhóm vi rút đường ruột, có mặt khắp nơi trên thế giới và có thể phân lập được quanh năm ở những vùng khí hậu nhiệt đới.

 

   Người nào dễ mắc vi rút Coxsackie ?
      Vi rút Coxsackie có thể gây bệnh cho tất cả mọi người, ở mọi độ tuổi. Tuy nhiên, trẻ nhũ nhi và trẻ nhỏ là đối tượng dễ mắc nhất.

   Nhiễm vi rút Coxsackie có những biểu hiện nào ?
      Phần lớn những người nhiễm vi rút Coxsackie thường không có biểu hiện triệu chứng hoặc triệu chứng nhẹ. Một số trường hợp người nhiễm diễn tiến nặng và có thể tử vong. Các hội chứng thường gặp khi nhiễm vi rút Coxsackie như:

 
        . Sốt không đặc hiệu: trẻ sốt đột ngột trong vòng một đến ba ngày sau đó tự khỏi. Đôi khi sốt đi kèm với mệt mỏi, đau đầu, đau cơ, chán ăn, chậm đi tiêu. Các triệu chứng này thường mơ hồ và tự khỏi trong vòng một tuần.
 
        . Viêm họng bóng nước: gặp nhiều nhất ở trẻ từ 1 đến 7 tuổi. Tỉ lệ bệnh tăng cao vào mùa hè và những tháng có nhiệt độ nóng. Đặc trưng của bệnh là sốt cao đột ngột và nổi những mụn nước hoặc các vết loét nhỏ trong miệng. Có thể kèm các biểu hiện như chảy nước miếng, đau đầu, đau cơ, biếng ăn do đau họng và các vết loét. Một số ít trường hợp đau bụng và nôn ói. Bệnh thường nhẹ và kéo dài từ 3 đến 6 ngày sau đó tự khỏi. 
 

 
        . Tay chân miệng: Coxsackie là nguyên nhân phổ biến gây bệnh tay chân miệng cho trẻ từ 1 đến 10 tuổi (đặc biệt là các trẻ dưới 5 tuổi). Thời gian ủ bệnh từ 3 đến 7 ngày. Trẻ khởi phát bệnh với sốt nhẹ, đau họng, chán ăn, có thể có tiêu chảy vài lần trong ngày. Xuất hiện những vết loét đỏ hoặc phỏng nước đường kính 2-3mm ở niêm mạc miệng, nướu, lưỡi. Phát ban đỏ có bóng nước ở lòng bàn tay, lòng bàn chân, gối, mông, vùng sinh dục thường sau loét miệng và kéo dài đến 7 ngày sau đó. Bệnh tự khỏi sau vài ngày. Những trường hợp nặng, trẻ có thể suy kiệt do mất nước, giảm dinh dưỡng vì các vết loét và đau họng gây lười ăn uống. Ở một số trường hợp nặng, trẻ có thể bị viêm màng não hoặc viêm não dù biến chứng này thường ít khi xảy ra ở bệnh tay chân miệng do vi rút Coxsackie.
 

 
        . Viêm màng não vô khuẩn: có thể diễn tiến nhanh hoặc từ từ sau khi khởi phát sốt, ớn lạnh, nôn ói. Người bệnh thường có đau đầu, cứng cổ và nhạy cảm với ánh sáng. Viêm màng não có thể độc lập hoặc là biến chứng sau biểu hiện tay chân miệng, viêm họng bóng nước.
 
        . Ngoài ra, nhiễm vi rút Coxsackie còn gây nên một số biểu hiện khác như: viêm màng ngoài tim, viêm cơ tim, đau nhói ngực không đặc hiệu, viêm gan, đái tháo đường, viêm kết mạc xuất huyết cấp tính. Vi rút cũng có thể gây viêm não dù rất hiếm.
 
   Vi rút Coxsackie lây truyền như thế nào ?
      . Lây nhiễm trực tiếp: cũng như các vi rút gây bệnh đường ruột khác, vi rút Coxsackie lây truyền qua đường phân miệng. Ngoài ra còn lây truyền thông qua tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết từ mũi, họng của người bệnh hoặc do hít phải các giọt chất tiết nhiễm khuẩn bắn ra khi ho hoặc hắt hơi.
 
      . Lây nhiễm gián tiếp: qua việc tiếp xúc với các vật dụng nhiễm vi rút từ phân, chất tiết mũi họng của người bệnh hoặc bàn tay của người chăm sóc bệnh và người bệnh (đồ chơi, khăn, quần áo, bề mặt sàn nhà, tay vịn cầu thang, tay nắm cửa…)
 
   Làm thế nào để phòng bệnh do vi rút Coxsackie ?
      Để phòng ngừa lây truyền tay chân miệng cũng như nguy cơ lây nhiễm vi rút Coxsakie, cần thực hiện tốt các biện pháp sau:

 
      . Rửa tay thường xuyên bằng nước và xà phòng, trước và sau khi nấu ăn, trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh, trước và sau mỗi lần chăm sóc trẻ.
 
      . Vệ sinh thực phẩm, lựa chọn thực phẩm tươi sạch và rửa sạch trước khi chế biến. Ăn thức ăn nấu chín, uống nước đã đun sôi.
 
      . Hạn chế tối đa việc tiếp xúc như: ôm, hôn, sử dụng chung các vật dụng sinh hoạt và thực hiện vệ sinh cá nhân ngay sau khi tiếp xúc với người bệnh.
 
      . Vệ sinh nhà cửa và môi trường chung quanh, rửa sạch các dụng cụ, vật dụng, đồ chơi của trẻ với dung dịch Chloramin B hoặc nước Javel.
 
   Khi không có người bệnh: khuyến khích thường xuyên làm vệ sinh khử khuẩn
 
      . Khử khuẩn hàng ngày: Pha dung dịch Chloramin B theo tỉ lệ nửa muỗng cà phê bột Chloramin B 25% (2 gram) trong 1 lít nước. Nếu sử dụng Javel, pha theo hướng dẫn khử khuẩn của nhà sản xuất.
 
      . Khử khuẩn hàng tuần: Pha dung dịch Chloramin B theo tỉ lệ một muỗng cà phê bột Chloramin B 25% (4 gram) trong 1 lít nước. Nếu sử dụng Javel, pha cùng lượng nước nhưng gấp đôi lượng Javel so với khử khuẩn hàng ngày.
 
   Khi có ca bệnh: cần liên hệ Trạm Y tế phường xã nơi cư ngụ để được hướng dẫn.


 BS. Đặng Thị Thanh Thảo - BS. Lê Trọng Thảo Ly – Khoa KSBTN

Bài viết liên quan